Năm Chủ tịch ASEAN 2020: Việt Nam khẳng định vị thế trong hội nhập

Từ ngày 1/1/2020, Việt Nam đã chính thức đảm nhận vai trò Chủ tịch ASEAN. Đây không phải lần đầu tiên Việt Nam nắm giữ cương vị này, tuy nhiên ở mỗi giai đoạn lại có những đặc thù riêng của bối cảnh thế giới, khu vực và chính nội tại của nền kinh tế nước ta.

Bước đi đầu tiên, bài học đầu tiên

Trả lời phỏng vấn phóng viên Báo Công Thương về chủ đề “Triển vọng hợp tác kinh tế Việt Nam – ASEAN”, Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh nhớ lại: Năm 1995, khi Việt Nam chính thức tham gia ASEAN, lúc đó đất nước bắt đầu bước ra khỏi thời kỳ cấm vận, bắt đầu đổi mới toàn diện và mạnh mẽ.

nam chu tich asean 2020 viet nam khang dinh vi the trong hoi nhap
Nghi thức thượng cờ ASEAN (ngày 6/1/2020)

Năm 1996, Việt Nam chính thức tham gia vào khối AFTA của ASEAN, bằng một loạt cam kết trong nội khối để mở cửa thị trường. Có thể nói, đây là lần đầu tiên chúng ta “tập bơi” và “bơi” ngay trên thị trường rộng mở, với việc mở cửa, cắt giảm tới 98% tất cả các dòng thuế.

Đây là những bước đi đầu tiên của Việt Nam để thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ VII, theo hướng thực hiện đường lối đối ngoại trên cơ sở đa phương hóa, đa dạng hóa các mối quan hệ với đối tác, trong đó lấy hợp tác kinh tế làm nền tảng quan trọng.

Từ những bước đi đầu tiên, Việt Nam đã trưởng thành rất mạnh mẽ. Đây chính là nền tảng cho tất cả chiến lược về hội nhập của Việt Nam giai đoạn sau này, kể cả trong đối ngoại và kinh tế.

Có thể nói, trong suốt 24 năm Việt Nam tham gia ASEAN và khối thương mại tự do AFTA, Việt Nam đã trưởng thành rất nhiều về quan điểm hội nhập và việc thực thi các cam kết hội nhập. Đó giống như “bằng tốt nghiệp”, tạo nền tảng quan trọng để chúng ta tiếp tục phát triển lên tầm cao mới.

Hiện, ASEAN là một trong những đối tác hàng đầu thế giới của Việt Nam, trên tất cả các khía cạnh: Kinh tế, thương mại, đầu tư…. Nếu như năm 1996, khi Việt Nam mới tham gia khối thương mại tự do AFTA, thương mại hai chiều Việt Nam – ASEAN mới đạt 5,9 tỷ USD, thì đến năm 2018, con số này đã tăng tới hơn 9,5 lần, đạt tổng kim ngạch vào khoảng 56,3 tỷ USD. Mặc dù chúng ta có số nhập siêu nhất định từ thị trường ASEAN, nhưng đây cũng là điều chấp nhận được do có sự khác biệt trong trình độ phát triển. Nhưng so với thời kỳ đầu mới hội nhập thì chúng ta đã có những bước tiến vượt bậc, mạnh mẽ.

Hiện, Việt Nam đã có 13 Hiệp định thương mại tự do (FTA), trong số đó có nhiều FTA thế hệ mới. Việt Nam có quan hệ với nhiều nền kinh tế lớn nhất thế giới, có 15/20 số nước trong G20 có FTA với Việt Nam. Điều đó chứng tỏ rằng, năng lực và vị thế, ảnh hưởng của Việt Nam đã tăng lên rất nhiều.

Nhiều chuyên gia nhìn nhận, hợp tác của Việt Nam với ASEAN là những bước đi đầu tiên, bài học kinh nghiệm đầy ý nghĩa mà Việt Nam có được, tạo động lực tích cực cho việc tái cơ cấu nền kinh tế, đổi mới mô hình tăng trưởng, xây dựng nhà nước pháp quyền trên nền tảng kinh tế thị trường, định hướng xã hội chủ nghĩa.

Cộng đồng Kinh tế ASEAN được hình thành vào tháng 12/2015, đã chứng minh tầm nhìn chung của các nhà lãnh đạo ASEAN cũng như Việt Nam, trong đó khẳng định sự đóng góp rất tích cực của Việt Nam. Cộng đồng Kinh tế ASEAN và tầm nhìn ASEAN 2025 chính là những định hướng cơ bản và có ý nghĩa, vai trò then chốt, đảm bảo vị thế của ASEAN là trung tâm của khu vực Đông Nam Á, Đông Á và châu Á - Thái Bình Dương, giúp cho không chỉ Việt Nam mà cả những nước ASEAN có được sự phồn vinh, phát triển, hòa bình và ổn định.

Vị thế mới

Lần đầu tiên Việt Nam đảm trách vai trò Chủ tịch ASEAN là vào năm 2010. Trước đó, năm 1998, Việt Nam đã tổ chức thành công Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 6 với việc thông qua Chương trình Hành động Hà Nội, được bạn bè và cộng đồng quốc tế đánh giá cao.

So với 10 năm trước, việc đảm nhiệm cương vị Chủ tịch ASEAN 2020 của Việt Nam đã khác. ASEAN hiện đã là một cộng đồng, mà bản chất của cộng đồng rất khác với tổ chức liên Chính phủ trước đây. Thêm vào đó, bối cảnh quốc tế hiện cũng khác nhiều so với 10 năm trước. Tình hình thế giới thay đổi nhanh chóng, sự cạnh tranh diễn ra mạnh mẽ giữa các nước lớn tác động rất nhiều chiều đối với ASEAN, đặt ra nhiều thách thức mà ASEAN phải thích ứng. Bởi vậy, năm 2020, Việt Nam thực hiện vai trò Chủ tịch ASEAN với một điều kiện khác, thế và lực cũng khác, có thuận lợi mới nhưng cũng có khó khăn mới.

Với chủ đề của Năm ASEAN 2020 là “Gắn kết và chủ động thích ứng”, chứa đựng hai nội hàm, phản ánh đúng nhu cầu của Việt Nam và của các nước thành viên trong ASEAN, trong bối cảnh cục diện thế giới và khu vực đang thay đổi nhanh chóng. Hơn thế, trải qua 52 năm hình thành, bản thân ASEAN cũng đã bộc lộ những tồn tại, bất cập trong cơ chế hợp tác, khuôn khổ hợp tác và cần phải tiếp tục điều chỉnh, thích ứng để đảm bảo ASEAN vẫn duy trì trở thành khu vực kinh tế năng động trong khu vực và trên thế giới.

Với 2 nội hàm trên, Việt Nam ưu tiên kế thừa những định hướng trong giai đoạn phát triển trước của ASEAN mà vẫn phản ánh được đầy đủ xu thế phát triển chung của khu vực và thế giới, đồng thời phản ánh được nhu cầu nội khối và các đối tác. Trong bối cảnh đó, khả năng thích ứng như thế nào để phồn vinh và phát triển là vấn đề được đặt ra, cần được giải quyết.

Tất cả những điều đó đòi hỏi vai trò của Chủ tịch ASEAN phải đủ sức nắm bắt và điều hành trên cương vị của mình, cùng với các nước ASEAN khẳng định lại một lần nữa ở mức độ mới, cục diện mới, sự kết nối, liên kết để đảm bảo khả năng chống chọi với môi trường mới, tiếp tục tạo ra sức sống mới cho ASEAN cũng như cho các khung khổ hợp tác của ASEAN với đối tác.

Năm 2020, với tư cách là Chủ tịch ASEAN, Việt Nam sẽ chủ trì hơn 300 hoạt động ở các cấp khác nhau, rộng khắp ở các lĩnh vực và xuyên suốt 3 trụ cột của ASEAN. Trong đó, nổi bật là Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 (tháng 4/2020), Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 37 và các hội nghị có liên quan tại Hà Nội (tháng 11/2020). Ngay trong tháng 1 này, hàng loạt các cuộc họp hẹp sẽ diễn ra nhằm thống nhất toàn bộ chương trình và hoạt động công tác của ASEAN năm 2020.

Với tư cách là Chủ tịch ASEAN 2020, Việt Nam sẽ có khoảng 16-17 sáng kiến được thực hiện, trải rộng và bao trùm lên các lĩnh vực: Kinh tế, thương mại, đầu tư, công nghệ, thể chế, hệ thống hạ tầng…
Thu Hằng
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Việt Nam hoàn thành xuất sắc vai trò Chủ tịch AEGC 2020

Việt Nam hoàn thành xuất sắc vai trò Chủ tịch AEGC 2020

Dù gặp nhiều khó khăn do đại dịch Covid-19, tuy nhiên, năm 2020 Nhóm Chuyên gia Cạnh tranh ASEAN (AEGC) đã hoàn thành tốt các mục tiêu và nhiệm vụ quan trọng được đặt ra. Đặc biệt, với vai trò Chủ tịch AEGC 2020, Cơ quan cạnh tranh Việt Nam đã tích cực chủ trì, phối hợp với Ban Thư ký ASEAN và cơ quan cạnh tranh các nước ASEAN triển khai hiệu quả các hoạt động hợp tác về cạnh tranh khu vực.
Ủy ban thường trực Asean đánh giá cao vai trò dẫn dắt của Việt Nam trong năm 2020

Ủy ban thường trực Asean đánh giá cao vai trò dẫn dắt của Việt Nam trong năm 2020

Tại cuộc họp đầu tiên trong năm 2021 của Ủy ban các đại diện thường trực ASEAN (CPR) được tổ chức ngày 15/1/2021 qua hình thức trực tuyến, Tổng Thư ký ASEAN Dato Lim Jock Hoi đã đánh giá cao vai trò lãnh đạo và sự kiên trì của Việt Nam trong việc dẫn dắt khối phát triển Cộng đồng ASEAN, đặc biệt là về việc thúc đẩy các nỗ lực chung để đối phó với đại dịch Covid-19.
Năm Chủ tịch ASEAN 2020: Khẳng định bản lĩnh Việt Nam

Năm Chủ tịch ASEAN 2020: Khẳng định bản lĩnh Việt Nam

Năm 2020 là một năm đặc biệt với ASEAN và đầy thách thức với Việt Nam trên cương vị Chủ tịch ASEAN. Tuy nhiên, với nỗ lực từ chính sách đến thực tiễn đầy linh hoạt và sáng tạo, Việt Nam đã khẳng định bản lĩnh, chèo lái con thuyền ASEAN vượt qua mọi khó khăn, hoàn thành mọi nhiệm vụ theo cách chủ động, trách nhiệm, sáng tạo, bản lĩnh và hiệu quả nhất.
Năm Chủ tịch ASEAN 2020: Thành công toàn diện, trọn vẹn, thực chất

Năm Chủ tịch ASEAN 2020: Thành công toàn diện, trọn vẹn, thực chất

Bằng ý chí kiên cường, quyết tâm cao, hành động mạnh mẽ của cả Cộng đồng ASEAN, sự hợp tác hiệu quả của các đối tác và tay lái vững vàng của “thuyền trưởng” Việt Nam, Năm Chủ tịch ASEAN 2020 đã thành công toàn diện, trọn vẹn và thực chất.
Việt Nam chủ trì họp tổng kết Ủy ban ASEAN tại New York

Việt Nam chủ trì họp tổng kết Ủy ban ASEAN tại New York

Trong năm 2020, Việt Nam đã chủ trì đề xuất, thương lượng và thúc đẩy thành công Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua Nghị quyết hợp tác Liên hợp quốc - ASEAN với số lượng kỷ lục 120 nước thành viên Liên hợp quốc tham gia đồng bảo trợ.

Tin cùng chuyên mục

ASEAN – EU: Chính thức nâng cấp quan hệ đối tác chiến lược

ASEAN – EU: Chính thức nâng cấp quan hệ đối tác chiến lược

Tại Hội nghị trực tuyến Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN – EU lần thứ 23 ngày 1/12, ASEAN và EU chính thức tuyên bố nâng cấp quan hệ đối tác đối thoại ASEAN-EU lên đối tác chiến lược.
Hợp tác quốc tế về quy định để ứng phó khủng hoảng trong tương lai

Hợp tác quốc tế về quy định để ứng phó khủng hoảng trong tương lai

Đại dịch Covid-19 đã làm bộc lộ một số hạn chế của các chính phủ và quy định trong việc ứng phó với các vấn đề chính sách, y tế, xã hội và kinh tế. Nhiều chuyên gia cho rằng, các quốc gia cần hợp tác quốc tế về quy định, từ đó rà soát lại các chính sách được ban hành trong giai đoạn khủng hoảng.
Thúc đẩy tự do lưu thông hàng hóa tại 5 nước ASEAN và Việt Nam

Thúc đẩy tự do lưu thông hàng hóa tại 5 nước ASEAN và Việt Nam

Các thương nhân mua bán hàng hóa qua biên giới trong khối ASEAN có thể tận dụng Hệ thống quản lý quá cảnh hải quan trực tuyến mới – Hệ thống Quá cảnh Hải quan ASEAN (ACTS), để đẩy nhanh thương mại hàng hóa bằng đường bộ trong ASEAN.
Doanh nhân trẻ ASEAN tăng cường hợp tác, vươn ra biển lớn

Doanh nhân trẻ ASEAN tăng cường hợp tác, vươn ra biển lớn

Với vai trò là nòng cốt của doanh nghiệp, doanh nhân trẻ trong thúc đẩy phục hồi toàn diện và phát triển bền vững, tại Chương trình Carnival Doanh nhân trẻ ASEAN lần thứ 5 ngày 30/11, Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình cho rằng, tầm nhìn của các doanh nhân trẻ ASEAN cần vượt ra biên giới của quốc gia, không ngừng hợp tác, tìm kiếm các cơ hội để vươn xa ra biển lớn, đến với khách hàng trong khu vực và quốc tế.
Hội chợ ASEAN - Trung Quốc: Thúc đẩy nền kinh tế kỹ thuật số

Hội chợ ASEAN - Trung Quốc: Thúc đẩy nền kinh tế kỹ thuật số

Hợp tác kinh tế số được đề cao trong cuộc họp hội nghị Thượng đỉnh năm nay khi nền kinh tế số giữa các nước ASEAN được ước tính tăng từ 1.3 % tổng GDP từ năm 2015 lên 8.5% cho đến năm 2025.
Thủ tướng chúc mừng Hội chợ Trung Quốc-ASEAN lần thứ 17

Thủ tướng chúc mừng Hội chợ Trung Quốc-ASEAN lần thứ 17

Nhận lời mời của Chính phủ nước CHND Trung Hoa, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã có bài phát biểu chúc mừng Hội chợ Trung Quốc-ASEAN (CAEXPO) lần thứ 17 năm 2020 tổ chức theo hình thức trực tuyến.
Hiệp định RCEP: Doanh nghiệp cần chủ động trong sân chơi kinh tế rộng lớn

Hiệp định RCEP: Doanh nghiệp cần chủ động trong sân chơi kinh tế rộng lớn

Hiệp định Đối tác toàn diện Khu vực (RCEP) – Hiệp định thương mại tự do lớn nhất thế giới đã được ký kết. Trước một sân chơi kinh tế rộng lớn, các doanh nghiệp (DN) Việt Nam không còn cách nào khác phải tự nâng cao năng lực để tồn tại và phát triển. Đây là nhận định của TS. Tô Hoài Nam - Phó Chủ tịch thường trực, kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME).
CAFEO 38 - Thể hiện tinh thần hợp tác, linh hoạt của đội ngũ kỹ sư chuyên nghiệp ASEAN

CAFEO 38 - Thể hiện tinh thần hợp tác, linh hoạt của đội ngũ kỹ sư chuyên nghiệp ASEAN

Sáng ngày 25/11 tại Hà Nội, đã diễn ra Lễ khai mạc Hội nghị thường niên Diễn đàn Kỹ sư các nước Đông Nam Á lần thứ 38 (CAFEO 38) do Liên hiệp các Hội khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đăng cai tổ chức với sự tham dự của 10 nước ASEAN, Phó Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Vũ Đức Đam đã đến dự và phát biểu khai mạc.
Các nước Đông Á hợp tác chuyển đổi năng lượng hướng tới phát triển bền vững

Các nước Đông Á hợp tác chuyển đổi năng lượng hướng tới phát triển bền vững

Tại Hội nghị Bộ trưởng Năng lượng Cấp cao Đông Á lần thứ 14 (EAS EMM lần thứ 14) chiều ngày 20/11, các Bộ trưởng, trưởng đoàn các nước tái khẳng định tầm quan trọng của việc đảm bảo nguồn cung cấp ổn định và năng lượng sạch với mức giá hợp lý để hỗ trợ các hoạt động kinh tế và cuộc sống hàng ngày, bao gồm việc sử dụng tất cả các nguồn năng lượng và công nghệ trong thời gian đại dịch bùng phát.
ASEAN tăng cường hợp tác IRENA phát triển năng lượng tái tạo

ASEAN tăng cường hợp tác IRENA phát triển năng lượng tái tạo

Trong khuôn khổ của Hội nghị Bộ trưởng Năng lượng ASEAN lần thứ 38 và các hội nghị có liên quan, sáng ngày 20/10, Hội nghị đối thoại Bộ trưởng Năng lượng các nước ASEAN và Cơ quan Năng lượng tái tạo quốc tế (AMEM – IRENA) đã chính thức diễn ra theo hình thức trực tuyến.
ASEAN+3 cam kết tăng cường hợp tác phục hồi năng lượng

ASEAN+3 cam kết tăng cường hợp tác phục hồi năng lượng

Tại Hội nghị Bộ trưởng Năng lượng ASEAN + 3 (Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc) lần thứ 17 sáng ngày 20/11, các Bộ trưởng, trưởng đoàn đều khẳng định, ASEAN +3 cam kết theo đuổi các biện pháp phục hồi kinh tế bền vững sau đại dịch trong lĩnh vực năng lượng bằng cách tăng cường quan hệ đối tác và đổi mới hướng tới an ninh năng lượng, năng lượng chuyển đổi, và khả năng phục hồi năng lượng.
Hướng tới phát triển thị trường năng lượng ASEAN bền vững, xanh và sạch

Hướng tới phát triển thị trường năng lượng ASEAN bền vững, xanh và sạch

Với vai trò Chủ tịch ASEAN năm 2020, Việt Nam cam kết nỗ lực cùng các nước thành viên để xây dựng, phát triển bền vững ngành năng lượng, đảm bảo an ninh năng lượng cho khu vực ASEAN.
IEA thúc đẩy ưu tiên năng lượng của ASEAN

IEA thúc đẩy ưu tiên năng lượng của ASEAN

Là đối tác chiến lược quan trọng của ASEAN, trong những năm qua, Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA) đã có nhiều hoạt động hỗ trợ các quốc gia thành viên ASEAN phát triển ngành năng lượng theo hướng hội nhập quốc tế. Trong đó phải kể đến việc thúc đẩy các ưu tiên năng lượng của ASEAN, xây dựng báo cáo triển vọng năng lượng Đông Nam Á.
Thúc đẩy hợp tác năng lượng trong khu vực Đông Á

Thúc đẩy hợp tác năng lượng trong khu vực Đông Á

Ngày 18/11, Hội nghị các quan chức cao cấp năng lượng (SOME) trù bị cho Hội nghị Bộ trưởng Năng lượng ASEAN +3 (AMEM+3) lần thứ 17 đã diễn ra dưới hình thức trực tuyến. Đây là một trong những Hội nghị quan trọng giữa các nước ASEAN với 3 đối tác truyền thống trong khu vực là Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản. Tham dự cuộc họp có các trưởng đoàn SOME của Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản và các nước thành viên ASEAN.
Thống nhất nhiều nội dung chuẩn bị cho Hội nghị Bộ trưởng Năng lượng lần thứ 38

Thống nhất nhiều nội dung chuẩn bị cho Hội nghị Bộ trưởng Năng lượng lần thứ 38

Tiếp theo các hoạt động thuộc chuỗi Hội nghị Quan chức cấp cao Năng lượng ASEAN lần thứ 38 (SOME 38) đã được tổ chức tại Hà Nội từ ngày 24-27/8/2020, các Hội nghị trù bị cho Hội nghị Bộ trưởng Năng lượng lần thứ 38 lần này được tổ chức trong các ngày 17-18/11/2020 tại Hà Nội.
ASEAN đồng thuận thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo

ASEAN đồng thuận thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo

Dự kiến, tại Hội nghị Bộ trưởng Năng lượng ASEAN lần thứ 38 (AMEM 38) và các Hội nghị liên quan với chủ đề “Chuyển dịch năng lượng hướng đến phát triển bền vững trong khu vực ASEAN” diễn ra từ ngày 17 – 20/11/2020 ở Hà Nội, các nước thành viên ASEAN sẽ thống nhất đưa mục tiêu đến năm 2025 đạt tỉ lệ năng lượng tái tạo trong khu vực là 23% và giảm cường độ năng lượng xuống 32%.
Ký kết RCEP: Một bước tiến lớn của thế giới tạo động lực mới cho phục hồi kinh tế hậu Covid-19

Ký kết RCEP: Một bước tiến lớn của thế giới tạo động lực mới cho phục hồi kinh tế hậu Covid-19

Ngày 15/11, Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) - hiệp định thương mại tự do lớn nhất thế giới đã được ký kết với sự chứng kiến của các nhà lãnh đạo của 15 quốc gia bao gồm 10 nước ASEAN cùng Australia, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và New Zealand; khép lại chặng đường 8 năm đàm phán với nhiều thăng trầm. Động thái này được coi là tạo động lực mới cho phục hồi kinh tế của khu vực sau những tác động chưa từng có của đại dịch Covid-19.
Hội nghị Cấp cao ASEAN 37 thông qua số lượng văn kiện lớn nhất từ trước tới nay

Hội nghị Cấp cao ASEAN 37 thông qua số lượng văn kiện lớn nhất từ trước tới nay

Thông tin tại buổi họp báo quốc tế ngay khi bế mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN 37, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc cho biết, Hội nghị đã thành công tốt đẹp với hơn 20 phiên họp cấp cao, trên 80 văn kiện đã được thông qua. Đó là số lượng văn kiện lớn nhất từ trước đến nay.
Việt Nam chuyển giao chức Chủ tịch ASEAN cho Brunei

Việt Nam chuyển giao chức Chủ tịch ASEAN cho Brunei

Chiều ngày 15/11, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã trao búa gỗ đại diện chức Chủ tịch ASEAN cho Đại sứ Brunei tại Việt Nam Pengiran Haji Sahari bin Pengiran Haji Salleh, đánh dấu chuyển giao chức Chủ tịch ASEAN năm 2021 cho nước này.
Ký kết thành công RCEP: Điểm nhấn của Việt Nam trong Năm Chủ tịch ASEAN 2020

Ký kết thành công RCEP: Điểm nhấn của Việt Nam trong Năm Chủ tịch ASEAN 2020

"Việc ký kết thành công Hiệp định Đối tác toàn diện khu vực (RCEP) đã đánh dấu mốc quan trọng trong tiến trình hội nhập kinh tế của Việt Nam và tất cả các nước tham gia đàm phán Hiệp định" - Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh đã khẳng định với báo giới.
Xem thêm

Đọc nhiều

Mobile VerionPhiên bản di động